Zone âm thanh là gì? Chia vùng loa giúp nhà hàng vận hành nhẹ hơn
Zone âm thanh là gì và vì sao nhà hàng nên chia vùng loa? Vào giờ trưa, khu sảnh thường kín bàn và cần nhạc nền đủ sôi động. Cùng thời điểm đó, phòng VIP trên tầng có thể đang tiếp khách bàn công việc và chỉ cần nhạc ở mức rất nhỏ, trong khi khu sân vườn vắng khách vì trời mưa. Nếu toàn bộ nhà hàng chỉ có một nút chỉnh âm lượng, nhân viên buộc phải chọn một mức trung bình và khu nào cũng chưa thật sự phù hợp.
Zone âm thanh là một vùng trong hệ thống, gồm nhóm loa được gom lại để điều khiển chung. Mỗi zone có thể bật, tắt, điều chỉnh âm lượng và chọn nguồn nhạc riêng mà không ảnh hưởng đến các zone khác. Với nhà hàng có nhiều khu, việc chia zone giúp mỗi khu có mức nhạc phù hợp với khách đang ngồi tại đó, đồng thời giúp nhân viên vận hành thuận tiện hơn.
Để hiểu rõ zone âm thanh vận hành như thế nào trong một nhà hàng thực tế, trước hết cần xem cách loa được chia nhóm và điều khiển riêng theo từng khu.
Thay vì đấu toàn bộ loa vào một đường dây chung, kỹ thuật viên chia loa thành từng nhóm theo khu vực. Mỗi nhóm được đi một đường dây riêng về thiết bị điều khiển. Nhờ đó, khi điều chỉnh một nhóm loa, các nhóm còn lại vẫn giữ nguyên trạng thái.
Tùy theo quy mô, hệ thống chia zone có thể sử dụng ampli nhiều kênh hoặc ampli nhiều vùng, bộ chọn vùng, chiết áp điều chỉnh âm lượng gắn tường tại từng khu, hoặc bộ xử lý số để hẹn giờ và lưu sẵn các chế độ phát. Nhà hàng dùng hệ loa 70V/100V thường chia zone khá thuận tiện vì một đường dây có thể kết nối nhiều loa. Khi so sánh các mẫu amply nghe nhạc cho nhà hàng, chủ đầu tư nên kiểm tra ampli có bao nhiêu vùng và có cho phép điều chỉnh độc lập từng vùng hay không.
Đây là điểm nhiều chủ nhà hàng thường hiểu chưa đúng. Chia zone cho phép điều chỉnh nhạc riêng từng khu nhưng không ngăn được âm thanh truyền từ khu này sang khu khác. Nếu phòng VIP chỉ ngăn với sảnh bằng một vách mỏng hoặc một lớp cửa kính, tiếng ồn từ sảnh vẫn có thể lọt vào. Để phòng thật sự yên tĩnh, cần xử lý thêm phần cách âm cho vách và cửa.
Trong cùng một khung giờ, nhà hàng thường có nhiều khu với nhịp hoạt động khác nhau. Chia vùng âm thanh giúp việc vận hành hằng ngày thuận tiện hơn và giữ cho trải nghiệm dùng bữa của khách luôn dễ chịu.
Sảnh chung cần nhạc nền đủ lớn để che bớt tiếng chén đĩa và tiếng trò chuyện từ bàn bên cạnh. Phòng VIP cần nhạc nhỏ để khách dễ trao đổi. Khu bếp mở hoặc quầy bar có thể cần nhạc có nhịp nhanh hơn. Riêng sân vườn phụ thuộc vào thời tiết và thời điểm trong ngày, vì vậy các mẫu loa cho nhà hàng sân vườn thường được bố trí thành một vùng riêng để bật, tắt khi cần. Một mức âm lượng chung khó đáp ứng được tất cả các khu này.
Khi mỗi khu có bộ điều chỉnh riêng, nhân viên chỉ cần thao tác tại đúng khu có khách phản hồi. Việc vào phòng kỹ thuật dò từng thiết bị, hoặc tăng âm lượng cho toàn bộ nhà hàng chỉ vì một bàn ngoài sân nghe chưa rõ, sẽ không còn cần thiết.
Khi nhà hàng nhận tiệc sinh nhật hoặc liên hoan công ty trong phòng riêng, khu vực đó có thể phát nhạc theo chủ đề bữa tiệc và dùng micro cho người dẫn chương trình, trong khi các khu còn lại vẫn duy trì nhạc nền như bình thường.
Những khu không có khách có thể tắt hoàn toàn. Loa và ampli không phải hoạt động liên tục ở những nơi không cần thiết, nhờ đó tiết kiệm điện năng và kéo dài tuổi thọ thiết bị.
Không phải nhà hàng nào cũng cần nhiều zone. Với quán nhỏ có một không gian mở và khách ngồi gần nhau, một zone có thể đã đủ. Nhà hàng nên cân nhắc chia zone khi có một trong các đặc điểm sau.
Một dấu hiệu khác là nhân viên phải tăng, giảm âm lượng nhiều lần trong ca vì khu này phản ánh nhạc quá lớn, khu khác lại phản ánh nhạc quá nhỏ. Tuy nhiên, nếu tình trạng chỗ to chỗ nhỏ xảy ra ngay trong cùng một khu, nguyên nhân thường nằm ở cách bố trí loa chưa đều, chưa hẳn do thiếu zone. Chỉ khi hai góc trong cùng một phòng thực sự có nhu cầu nghe khác nhau thì một phòng mới nên tách thành 2 vùng âm thanh riêng.
Việc chia zone hiệu quả bắt đầu từ cách nhà hàng vận hành chứ không phải từ số lượng loa. Trước khi thi công, chủ đầu tư nên xác định rõ khu nào thường đông khách vào khung giờ nào, khu nào cần yên tĩnh, ai là người điều chỉnh nhạc và người đó thường làm việc ở vị trí nào.
Cách phổ biến là mỗi khu chức năng tương ứng với một zone, gồm sảnh chính, từng phòng VIP hoặc nhóm phòng VIP, khu bar, sân vườn, khu vệ sinh và hành lang. Khu vệ sinh và hành lang thường phát ở mức nhỏ cố định nên có thể gộp chung vào một zone.
Với nhà hàng nhiều tầng, có thể chia mỗi tầng thành một zone, sau đó tách thêm các phòng riêng trong tầng nếu cần. Cách chia này giúp người quản lý dễ dàng nhận biết bộ điều chỉnh nào phụ trách tầng nào.
Chiết áp của từng khu nên được đặt tại vị trí nhân viên thường xuyên đi qua nhưng khách không tự ý điều chỉnh được, đồng thời dán nhãn rõ ràng cho từng zone. Với hệ thống có lịch phát nhạc theo giờ, nên lưu sẵn một số chế độ như buổi trưa, buổi tối và tiệc riêng để chuyển đổi nhanh.
Nếu có kế hoạch mở rộng thêm sân hoặc thêm phòng, nên đi sẵn đường dây hoặc chừa kênh trống trên ampli ngay từ đầu. Chuẩn bị trước giúp tiết kiệm đáng kể chi phí so với việc đục tường, mở trần khi nhà hàng đã hoàn thiện. Khi các vùng đã được phân chia rõ ràng, việc bố trí loa trong từng khu của nhà hàng cũng thuận lợi hơn, vì mỗi khu chỉ cần tập trung phủ âm đều tại vị trí khách ngồi.
Tóm lại, zone âm thanh là cách chia hệ thống loa thành từng khu để mỗi khu có mức nhạc riêng. Với nhà hàng có sảnh chung, phòng VIP, sân vườn hoặc nhiều tầng, chia zone giúp khách ở mọi vị trí đều nghe ở mức dễ chịu, nhân viên điều chỉnh nhạc nhanh hơn và những khu không có khách có thể tắt hoàn toàn để tiết kiệm điện. Với quán nhỏ chỉ có một không gian mở, một zone vẫn đáp ứng đủ nhu cầu.
Khi lên kế hoạch, cần lưu ý rằng chia zone giải quyết bài toán điều khiển, còn tình trạng âm thanh lọt giữa các phòng phải được xử lý bằng giải pháp cách âm. Số lượng zone nên được tính toán ngay từ giai đoạn thiết kế, trước khi đi dây, để khi mở rộng thêm khu vực không phải đục tường thi công lại.
Nếu nhà hàng đang có nhiều khu và chưa xác định được cách chia phù hợp, đội ngũ kỹ thuật ITM Audio có thể đến khảo sát trực tiếp, cùng chủ đầu tư thống nhất số zone và vị trí đặt bảng điều khiển phù hợp với cách vận hành hằng ngày của nhà hàng.
LIÊN HỆ VỚI CHÚNG TÔI
1. Email: congtytc.audio@gmail.com
2. Hotline/Zalo: 0924.224.474
3. Trụ sở chính: 18 đường số 5, KĐT Vạn Phúc, phường Hiệp Bình Phước, TP.Thủ Đức, TP.HCM
4. Giờ làm việc: 24/7